Ile to trwa
Ustawa nie przewiduje terminu, w jakim sąd ma rozpoznać wniosek wieczystoksięgowy. W praktyce czas zależy wyłącznie od obciążenia konkretnego wydziału i waha się od kilku tygodni do kilkunastu miesięcy. W dużych miastach, w tym we Wrocławiu, typowo mówi się o kilku miesiącach przy zmianie właściciela.
Notariusz składa wniosek za Ciebie – od 2016 roku robi to elektronicznie razem ze sporządzeniem aktu. Nie musisz nic zanosić do sądu.
Wzmianka – i dlaczego to ona jest ważna
W chwili złożenia wniosku w dziale księgi pojawia się wzmianka o wniosku. Od tego momentu każdy, kto sprawdza księgę, widzi, że coś się w niej dzieje. I to wystarcza.
Kluczowa zasada: wpis ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku (art. 29 ustawy o księgach wieczystych i hipotece). Gdy sąd w końcu wpisze Cię jako właściciela, skutek liczy się od dnia, w którym notariusz złożył wniosek – a nie od dnia, w którym urzędnik nacisnął przycisk.
Praktyczny wniosek: nie „czekasz na wpis”, tylko masz wzmiankę, która zabezpiecza Twoją kolejność. To duża różnica przy planowaniu sprzedaży.
Czy można sprzedać mieszkanie przed wpisem
Zwykle tak. Właścicielem jesteś od chwili podpisania aktu notarialnego – wpis prawa własności ma charakter deklaratoryjny, czyli tylko ujawnia stan, który już istnieje.
W praktyce notariusz przy kolejnej sprzedaży zobaczy w księdze poprzedniego właściciela i wzmiankę o Twoim wniosku. Poprosi wtedy o wypis aktu nabycia i zwykle sporządzi akt. Kupujący płacący gotówką najczęściej nie ma z tym problemu.
Kiedy trzeba jednak poczekać
- Kupujący bierze kredyt. Bank prawie zawsze wymaga, żeby sprzedający był wpisany w księdze – hipotekę trzeba wpisać na właściwej osobie. To najczęstszy powód, dla którego czeka się na wpis.
- Spółdzielcze własnościowe prawo bez założonej księgi. Wtedy trzeba najpierw księgę założyć, a to dodatkowy wniosek i dodatkowy czas.
- Wpis konstytutywny. Są wpisy, bez których prawo w ogóle nie powstaje – przede wszystkim hipoteka i przekształcenie użytkowania wieczystego we własność. Tu wpis nie jest formalnością, tylko warunkiem.
Ile to kosztuje
| Czynność | Opłata |
|---|---|
| Wpis prawa własności | 200 zł |
| Założenie księgi wieczystej | 100 zł |
| Wpis hipoteki | 200 zł |
| Wykreślenie hipoteki | 100 zł |
Opłaty stałe według ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Przy sprzedaży pobiera je notariusz razem z taksą i przekazuje do sądu.
Jak sprawdzić, na jakim etapie jest wniosek
Treść każdej księgi wieczystej jest jawna i bezpłatna – wystarczy numer księgi i wyszukiwarka Ministerstwa Sprawiedliwości (ekw.ms.gov.pl). Jeśli w nagłówku działu widnieje wzmianka, wniosek czeka na rozpoznanie. Gdy wzmianka znika, a w dziale II jest Twoje nazwisko – sprawa załatwiona.
Numer księgi znajdziesz w akcie notarialnym zakupu oraz w zawiadomieniu z sądu.
Co zrobić, jeśli czekanie blokuje sprzedaż
Najczęstsza sytuacja: odziedziczyłeś mieszkanie, chcesz je szybko sprzedać, a kupujący ma kredyt i bank wymaga wpisu. Masz wtedy trzy wyjścia:
- Poczekać na wpis i dopiero potem podpisać akt – najbezpieczniej, ale nieprzewidywalnie w czasie.
- Umowa przedwstępna z terminem zależnym od wpisu i zadatkiem – wiąże kupującego, ale on też może się zniecierpliwić.
- Sprzedaż kupującemu za gotówkę, dla którego stan księgi nie jest przeszkodą, bo nie musi zabezpieczać kredytu.
Niezależnie od drogi, zacznij od sprawdzenia realnej wartości mieszkania. Znając liczbę, łatwiej ocenić, czy kilka miesięcy czekania na wpis jest warte różnicy w cenie.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Czasy oczekiwania różnią się między sądami i zmieniają w czasie.
Kto to pisze
Kupujemy mieszkania we Wrocławiu za gotówkę – Anna Szczepaniak i Paweł Szczepaniak sp. z o.o., KRS 0001237395. Piszemy o cenach z aktów notarialnych, bo na nich opieramy własne decyzje. Mamy w tym interes i mówimy to wprost – dlatego pokazujemy, skąd są liczby i jak je policzyliśmy.